ห้องเก็บเครื่องมือ การปิด-เปิด แอร์

มีคำถามเข้ามา คือ"สอบถามเรื่องห้องเก็บเครื่องมือที่ผ่านการทำให้ปราศจากเชื้อครับ หลายแห่งห้องเก็บเครื่องมือใช้ระบบแอร์รวมกลางของตึก ซึ่งก็มีการปิดแอร์เมื่อเลิกเวลาทำการหนือบางแห่งติดเครื่องปรับอากาศเครื่องเดียวไม่สามารถเปืดได้24ชม. สอบถามแนวทางปฏิบัติข้อเสนอแนะครับ ในการคงสภาพให้ได้มากที่สุดครับ"

“แอร์ปิด…Sterile ยังอยู่ไหม?”

“ห้องเก็บไม่เย็น = เสี่ยงจริงหรือ?”

“ปิดแอร์ตอนกลางคืน…คุณกำลังเพิ่มความเสี่ยงโดยไม่รู้ตัว”

คำถามนี้ “โดนจุดมาก” ครับ — เป็นปัญหาจริงของหลายโรงพยาบาล

ผมสรุปให้แบบสั้น: Sterile storage “ควรควบคุมสิ่งแวดล้อมต่อเนื่อง 24 ชม.” แต่ในความเป็นจริง…บางที่ทำไม่ได้ ดังนั้นแนวทางคือ: “ลดความเสี่ยง + คุม Critical factor ให้ได้มากที่สุด”

หลักคิดสำคัญ: อ้างอิงแนวทาง AAMI ST79 และ Centers for Disease Control and Prevention

Sterility = Event-related ไม่ใช่ Time-related แต่… Environment = “ตัวเร่งความเสี่ยง” (Temperature / Humidity / Airflow)

ปัญหาที่เกิดเมื่อ “ปิดแอร์” เมื่อไม่มีการควบคุม:

     🌡️ อุณหภูมิสูงขึ้น
     💧 ความชื้นสูงขึ้น
     🌫️ ฝุ่น / Airborne contamination เพิ่ม
     📦 Package เสื่อมสภาพเร็วขึ้น
โดยเฉพาะ RH > 60% = “Risk เพิ่มทันที”

แนวทางปฏิบัติ (Practical Solution)

ระดับ Ideal (ถ้าทำได้)

    ✔️ เปิดระบบปรับอากาศ 24 ชม.
    ✔️ Positive pressure
    ✔️ RH < 60% / Temp 20–23°C

ระดับ Reality (เมื่อ “เลี่ยงไม่ได้”)

1️⃣ คุม “ความชื้น” เป็น Priority

: ใช้ Dehumidifier (สำคัญมาก)

: Monitor RH (มีเครื่องวัดจริง ไม่ใช่เดา)

: เพราะ “ความชื้น = ตัวทำลาย Sterile ที่เร็วที่สุด”

2️⃣ ลดการรบกวน (Event Control)

: จำกัดการเข้าออก

: ไม่เปิด-ปิดห้องบ่อย

: ลด airflow disturbance

 3️⃣ ปรับ “วิธีเก็บ”

: ใช้ **Closed container / Cabinet** มากขึ้น

: หลีกเลี่ยง open shelf ในช่วงที่ควบคุมไม่ได้

: หลีกเลี่ยงการวางชิดพื้น / ผนัง

 4️⃣ เพิ่ม “Inspection ก่อนใช้”

: ตรวจ package ทุกครั้ง
: ❌ เปียก = Reject
: ❌ ฉีก / ยับ / กดทับ = Risk

 5️⃣ แยกของ Critical

: ของ implant / critical set

: เก็บใน controlled zone หรือ double protection

❗ “ปัญหาไม่ใช่แค่ ‘ปิดแอร์’” แต่คือ “คุณมีระบบรองรับเมื่อแอร์ปิดหรือไม่”

กรณีที่ไม่สามารถเปิดแอร์ 24 ชม. ได้
แนวทางคือ “ลดความเสี่ยงให้มากที่สุด” ครับ
โดยเน้นคุมความชื้น (RH < 60%) เป็นหลัก
ใช้ dehumidifier ช่วย และควรมีการ monitor จริง
รวมถึงปรับวิธีเก็บ เช่น ใช้ตู้ปิดมากขึ้น
ลดการเปิดห้อง และตรวจสภาพ package ก่อนใช้งานทุกครั้ง
เพราะแม้ Sterility จะเป็น event-related
แต่ environment ที่ไม่เหมาะสม
จะเพิ่มโอกาสเกิด contamination ได้ครับ

---